Motivasyon

Aslında hepimizin yoğun iş ve eğitim hayatından sıkıldıımız dönemlerde en çok ihtiyaç duyduğumuz bir kelime-kavram "motivasyon" hakkında sevgili Ferruh Mavituna’nın çok güzel bir yazısını aynen ekliyorum ve müsait olduğunuzda okumanızı şiddetle tavsiye ediyorum.
 

Dün bir e-mail aldım, bir arkadaşımız şöyle bir soru sormuş:

"Kendini bu kadar nasıl motive ediyorsun?"

Her şeyden önce motivasyon insandan insana inanılmaz derecede değişen bir şey. Kimi insanı motive etmek için gaz vermeniz lazım, kimi insana ödül göstermeniz lazım, kimisine küfretmeniz, hırslandırmanız lazım vs. vs. Mesela çoğu insan baskı altında daha iyi çalışırken ben baskı altında genelde dökülürüm ve iş yapamam.

Sizi sizden iyi bilen biri yok. Bu konuda ilk iş kendinizi neyin tetiklediğini öğrenin, hayatınız boyunca kendinizle yaşadınız, herhalde daha önceden hangi faktörlerin sizde çalışma isteği uyandırdığını bulabilirsiniz.

Motivasyon bir kaç faktöre bağlı, benim gözümde 2 ana faktör var ve onları etkileyen 2 önemli parametre var:

Faktör I – Ödül

Mesela açık kaynak kodlu bir uygulama yazıyorsanız, 2-3 ödül olabilir:

 

Faktör II – İhtimal

Eğer size günde iki saat çalışarak bir sene içerisinde ciddi bir futbol takımında oynayabileceğiniz garantisini verebilseydim, siz de bu konuda ciddi derecede motive olurdunuz, çünkü ödül büyük, çalışma mantık dahilinde ve sonuç kesin.

Gerçek hayatta sonuç hiç bir zaman kesin olmuyor onun yerine ihtimaller üzerine konuşuyoruz. Mesela yukarıdaki örnekten devam edersek açık kaynak kodlu bir yazılım yazdığınızda eğer bir sene içerisinde toplam üç milyondan fazla kullanıcıya ulaşabileceğinizi bilseydiniz bu tip bir uygulama yazarken çok daha motive olurdunuz. Tabii ki ödül seçiminizin bu olduğunu varsayıyorum, eğer derdiniz para ise üç milyon kullanıcının yüz bininin paralı bir destek alacağını umuyor olacaktınız vs.

Olaya gel, geyiğe bağladın gene

Bunlar haricinde ödül’ ü etkileyen ödülün size ne anlam ifade ettiği faktörü var. Mesela para size bir anlam ifade etmiyor olabilir ama ünlü olmak çok önemlidir gibi.

Son faktör de ödüle ulaşmak için gerekli efor. Bu kritik çünkü eğer beş sene boyunca günde on iki saat çalışınca başarılı olacağınızdan emin olsanız bile bunu yapmayabilirsiniz. O yüzden gerekli efor da kritik faktörlerden biri.

Psycho Folder

Mesela Psycho Folder isimli küçük yazılımım için benim motivasyonumu inceleyelim:

  • Ödül
    Kişisel bir işi çözmek. Bunu çözünce çok büyük bir şey kazanmayacağım. O yüzden ödülün büyüklüğü az.
  • Önem:
    Bunu çözmek hayatımda ciddi bir değişiklik sağlamayacak, günde bir saat tasarruf etmeyeceğim. Dolayısıyla ödülü çok da umurumda değil.
  • İhtimal
    Başarı ihtimalim çok yüksek, çünkü yapabileceğimden eminim. Ne kodlayacağımı biliyorum, dile hakimim, teknik olarak ne yapılması gerektiğini biliyorum. 
  • Efor:
    Çok düşük bir efor ile çıkabilecek bir iş.

Dolayısıyla Psycho Folder için motivasyonum vardı ama iki günde yayınlayıp bitirecek kadar. Artık üzerinde çalışmıyorum, çünkü bundan fazla efor sarf ettiğimde alacağım ödülü karşılamaz hale geliyor.

Aynı mantık üzerinde ilerleyince neden kendi işini yapmayan bir çok kişinin çalıştığı iş yerlerinde motive olamadığını hemen anlıyoruz.

Sonuç

Motivasyon tamamen yaptığınız iş ve faktörler ile ilgili, ben son zamanlarda hayatımda hiç olmadığım kadar motive olmuş durumdayım, çünkü üzerinde çalıştığım proje için yukarıdakilerden ihtimal, ödül ve önem ciddi bir şekilde yükselişte.

Son olarak not düşmek lazım insanın kariyerinde 15m2 ofislerde tek ödülü internet ve yazıcıyı kullanabilmek olduğu zamanları da oluyor, ve ilginç bir şekilde inanılmaz bir motivasyonda da olabiliyor, dolayısıyla kariyerin belli noktalarında iniş ve çıkışlar boyunca uzun vade planlara bakıp motive olmak lazım.

Soruya cevap vermedin?

Tüm yazıyı yazmama neden soru şuydu:

"Kendini bu kadar nasıl motive ediyorsun?"

Sevmediğin işi yapma

Her şeyden önce zevk almadığım işleri yapmıyorum, bu yüzden "Efor" faktörüm genelde düşük oluyor, çünkü yaptığımdan zaten zevk alıyorum.

Bazen sevmediğiniz işleri bir süre yapmak zorunda kalacaksınız bu kaçınılmaz, bunu bir adım olarak saymak lazım. Nedenleri maddi olabilir, kariyer gereksinimi olabilir vs. Sadece sevmediğiniz bu işi çok uzun yapmayacağınızdan ve bir planınız olduğundan emin olun.

İnsanları önemseme

Ben çok fazla insana fikir sorarım ama aldığım fikirleri kullanmadan veya onlara inanmadan çok iyi analiz eder ve sorgularım. Kimseden "X böyledir" gibi bir açıklamayı kanıt olmadan kabul etmeyin. İnsanlara neden diye sorduğunuzda bir çok kişinin neden sorusunu cevaplayamadığını ya da saçma bir nedenleri olduğunu göreceksiniz. Hatta bazen onlar nedenlerini söylerken söylediklerinin saçma olduğunu anlayacaklar. Çünkü yıllardır akıllarındaki o fikri tekrar sorgulama gereği duymamışlar.

Ben bir çok insanın aksine fikirlerini, planlarını ve hayallerini paylaşmayı seven ve bu konularda açık olan biriyim. Şahsen yaptığım bir çok kariyer seçiminde çok yakın çevrem harici bir çok insan bana inanmadı. Kimi açık açık söyledi, kiminin söylemesine bile gerek olmadı, belliydi.

Genelde yanıldılar, 6 ayda bir iş değiştirmek iyi bir fikirdi, 15m2 lik boktan bir ofiste çalışmak ve kariyerimin başında tüm şerefsizlerle tanışıp daha sonradan şerefsiz ve şerefli insanları 10 dk. içerisinde birbirinden ayırma yeteneğini kazanmak iyi oldu, o firmanın bana kazık atması insanların kişisel yüzleri ile iş hayatlarının farklı olduğunu öğretti, sadece "networking" olsun diye kişisel özelliklerini sevmediğim insanlar ile takılmamak, konuşmamak iyi bir fikirdi… vs.

Özetle insanların %90′ ı salaklık bariyerinde, posizyonları, durumları ve popülerlikleri ne olursa olsun. İnsanlar her projenizde bok atacak, laf sokacak sizi demotive edecekler. O durumlarda bu insanların bariyerin diğer tarafında olduğunu kendinize hatırlatın, ben öyle yapıyorum. Bu bazılarına züppemsi gelebilir ama çivi çiviyi söker. Salak insanlara karşı ya züppe olmak ya da salak taklidi yapmak gerekiyor, ona göre duruşunuzu seçin.

Çok dertliymişim bu konuda çok uzattım, özetle:

  • Başkalarında bilgi ve fikir kabul edin ama onu analiz edebilecek tek kişi sizsiniz
  • İnsanların genelde salak olduğunu unutmayın
  • Bir çok büyük ve iyi fikre bir çok insanın kafasının basmaması doğal bir şey, ne kadar zeki olurlarsa olsun, aynı şeyi göremiyor olabilirler. Bazı fikirlerin olgunlaşması için gerekli aynı şeylerden beslenmek lazım.
  • Son olarak "kalın kafalı" olmayın bazen gerçekten de haklı olabilirler, dolayısıyla insanlar genelde salak diye subjektifliği kaybetmenin bir anlamı yok.

Hedefleri büyük tut

Benim her zaman adım adım hedeflerim vardır, çok kesin şeyler değil ama kafamda büyük bir planın olması en dandik noktalarda, kısa vade ödüllerinin çok kötü olduğu zamanlarda bile devam etmemi sağlıyor.

JFRI – "Just Fuckin’ Release It"

JDI ve JFDI versiyonlarından sonra bu da benim versiyonum JFRI. Bir şey yapıyorsanız ne olursa olsun onu olabildiğince hızlı şekilde yayınlayın. Kapalı bir grupta yayın yapıyor olabilirsiniz ya da tüm dünyaya açabilirsinizö önemli değil ama yaptığınız işi yayınlamak ciddi bir şekilde motivasyonunuzu arttıracaktır.

Bu da benim düzenli olarak yaptığım şeylerden biri, bence "Release Often Release Early" motto’ sunun es geçilen en önemli avantajlardan biri budur. Hatta bir çok kişi motive olabilmek için projelerini bloglarında tarih ve detayları ile yazıyorlar. Bu sayede "herkese rezil olma korkusu" onları motive ediyor. Bu benim motivasyon kriterlerimden biri değil "bkz. insanları önemseme başlığı" ama sizin için işe yarayacaksa neden olmasın, kullanılabilir.

Özetle yaptığım işleri en kısa sürede yayınlamaya çalışıyorum.

Felsefe

Son olarak felsefik tipler için ödül konsepti çok havada kalacaktır, çünkü insan ödülü takip ederken hızlı şekilde "Hayatın amacı nedir?" noktasına ulaşıyor. Balıkçı kasabası adamıysanız profesyonel anlamda hemen hemen hiç bir halttan kolayca motive olamazsınız, çünkü ödül’ e verdiğiniz önem sıfır olacak. O zaman esas ödülü düşünün ve hayatınızdaki öncelikleri ona göre belirleyip doğru şeylere motive olun.

Bu yazı DöktürüYorum içinde yayınlandı. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s